Ciastka z plastiku. Jak drożdże przerabiają odpady na żywność
24 sierpnia 2026, 13:51Naukowcy z Southern Illinois University Carbondale opracowali proteinowe ciastka z resztek roślinnych i... plastikowych odpadów. Wynalazek powstał w ramach programu NASA, którego celem jest opracowanie rozwiązań mających na celu zapewnienie żywności tam, gdzie jej dostawy mogą być utrudnione – od regionów klęsk żywiołowych, przez okręty podwodne po długotrwałe załogowe misje kosmiczne.
Camellones – historyczne struktury na 500 000 hektarów mogły powstać bez władzy centralnej
19 sierpnia 2026, 12:09W latach 60. XX wieku naukowcy analizujący pierwsze zdjęcia satelitarne kolumbijskiego regionu La Mojana zobaczyli coś, co wyglądało jak gigantyczny regularny wzór. Został on wyryty w krajobrazie przez olbrzymią liczbę grzbietów i kanałów. To pozostałości po camellones, wyniesionych polach uprawnych tworzonych przez lud Zenú od końca ubiegłej ery, aż po X-XI wiek naszej ery. Obecnie specjaliści szacują, że camellones zajmują łącznie 500 000 hektarów. Kilkadziesiąt państw na świecie ma mniejszą powierzchnię.
Współczesna „klątwa mumii”. Naukowcy o ryzykownym handlu szczątkami w internecie
17 sierpnia 2026, 08:58Rozwój mediów społecznościowych i platform e-commerce ułatwiły handel... zmumifikowanymi szczątkami ludzi i zwierząt. Naukowcy z University of Staffordshire, Uniwersytetu w Wilnie, Uniwersytetu w Messynie i Adelaide University opisali w najnowszym numerze International Journal of Cultural Property ryzyko związane z amatorskim handlem tego typu obiektami. Zespół Kirsty Squires, Daria Piombino-Mascalego, Clary Urzì i Damiena Huffera przeanalizował 128 ogłoszeń sprzedaży zmumifikowanych szczątków publikowanych na Facebooku, Instagramie, w domach aukcyjnych oraz na platformach handlowych między 2011 a 2025 rokiem. Naukowcy zauważyli, że handel ten stanowi nie tylko problem etyczny i prawny, ale realne zagrożenie dla zdrowia publicznego.
Kamień runiczny na Wyspach Owczych. Farerczycy chwalą się niezwykle rzadkim odkryciem
12 sierpnia 2026, 09:08W ubiegłym miesiącu na Wyspach Owczych dokonano niezwykłego odkrycia. Archeolodzy znaleźli kamień z napisami runicznymi. Tego typu odkrycia zdarzają się tam niezwykle rzadko, raz na kilkadziesiąt lat. Znane są jedynie pojedyncze zabytki tego typu.
Słońce zamiast lasera. Nowy sposób na technologie kwantowe
11 sierpnia 2026, 10:45Technologie kwantowe mają problem z prądem. Chłodzenie nadprzewodzących procesorów do temperatur bliskich zera bezwzględnego pochłania kilkanaście kilowatów na urządzenie, pułapki jonowe wymagają rozbudowanej infrastruktury, a nawet pozornie „lekkie" źródła fotoniczne opierają się na laserach — urządzeniach emitujących moc rzędu miliwatów kosztem watów pobieranych z sieci, w dużej mierze traconych na stabilizację widma i chłodzenie. W obliczu rosnącego zapotrzebowania na infrastrukturę kwantową to coraz poważniejsze ograniczenie, zwłaszcza tam, gdzie prądu po prostu brakuje — w kosmosie czy na stacjach polarnych.
Zakażenie dróg moczowych – jak komórki czuciowe chronią nas przed poważną infekcją
6 sierpnia 2026, 08:40Zakażenia dróg moczowych należą do najczęstszych infekcji bakteryjnych na świecie – większość kobiet doświadcza ich przynajmniej raz w życiu. Towarzyszą im uciążliwe objawy: ból w podbrzuszu, pieczenie podczas oddawania moczu i silne parcie zmuszające do częstego korzystania z toalety. Od dawna podejrzewano, że ta zwiększona częstotliwość mikcji nie jest wyłącznie przykrą dolegliwością, lecz mechanizmem obronnym – im szybciej organizm wypłukuje bakterie z pęcherza, tym mniejsze ryzyko poważnej infekcji. Nie wiadomo było jednak, które konkretnie komórki nerwowe wykrywają zagrożenie i uruchamiają tę reakcję.
Śródziemiomorze w ogniu – to trend, nie przypadek
31 lipca 2026, 10:44Francja przeżywa rekordowy, najgorszy w historii obserwacji, sezon pożarów. Bardzo ciężka sytuacja panuje też w Hiszpanii, dużo pożarów odnotowuje się w Grecji i Włoszech. Nowe badanie opublikowane w Scientific Reports pokazuje, że te wydarzenia nie są przypadkiem, lecz odzwierciedleniem głębokiej i długotrwałej zmiany klimatycznej presji na region.
Jak „efekt zagrody” chroni dzieci przed astmą i alergiami?
30 lipca 2026, 11:02W latach 80. XX wieku epidemiologia zwróciła uwagę, że dzieci wychowujące się w gospodarstwach rolnych rzadziej chorują na astmę i alergie. Do tej pory jednak wyjaśnienie tego zjawiska – zwanego „efektem zagrody” – opierało się na ogólnej hipotezie mówiącej, że intensywny kontakt z różnorodnymi mikroorganizmami we wczesnym dzieciństwie trenuje układ odpornościowy, ucząc go, by nie reagował nadmiernym stanem zapalnym na bodźce, które w rzeczywistości nie stanowią zagrożenia. Taka koncepcja, mimo że przekonująca, nie wskazywała, które konkretnie drobnoustroje odpowiadają za ochronę ani jak dokładnie ta ochrona powstaje.
Odkryto pierwszą supermasywną czarną dziurę swobodnie przemierzającą kosmos
28 lipca 2026, 09:48Zespół astronomów z University of Maryland, kierowany przez Roberta Steina, opisał w The Astrophysical Journal Letters pierwszy znany przypadek rozerwania gwiazdy przez siły pływowe (tidal disruption event, TDE) czarnej dziury, który miał miejsce wyraźnie poza centrum galaktyki. Odkrycie dostarcza mocnego argumentu za istnieniem tzw. wędrujących supermasywnych czarnych dziur – obiektów przewidywanych teoretycznie, ale dotąd niemal nieuchwytnych.
Poznaliśmy pierwsze imię majańskiego matematyka-astronoma. Uczony żył 1300 lat temu
24 lipca 2026, 10:15W 2010 roku, podczas wykopalisk w gwatemalskim Xultun, archeolodzy natrafili na niepozorną kamienną komorę. Jej ściany pokrywały malowidła przedstawiające dostojników z tytułem taaj („obsydian"), a wśród nich władcę Xultun, Yax We'n Chan K'inicha. Prawdziwa sensacja była ukryta nie w wizerunkach, lecz w gęstwinie drobnego pisma naniesionego później na te same ściany. To ponad pięćdziesiąt „mikrotekstów" zawierających obliczenia dotyczące kalendarza i astronomii. Autorzy badań, Franco D. Rossi z Massachusetts Institute of Technology, David Stuart z University of Texas at Austin i Heather Hurst ze Skidmore College, poinformowali na łamach Antiquity, że wśród tekstów znaleźli coś wyjątkowego – imię matematyka.
« poprzednia strona następna strona » 1 2 3 4 5 6 7 8 …
